Budżet partycypacyjny, zwany również obywatelskim, to proces decyzyjny w którym mieszkańcy gminy lub dzielnicy decydują o sposobie wydawania publicznych środków. Pozwala on na angażowanie mieszkańców w proces zarządzania miastem lub dzielnicą. Dzięki niemu mieszkańcy mogą decydować, które inwestycje są dla nich w danym momencie kluczowe i które powinny zostać zrealizowane. Rodzaj projektów zgłaszanych przez mieszkańców jest ważną wskazówka dla władz miasta, jakie sprawy są ważne dla mieszkańców.

Budżet partycypacyjny powstał w latach dziewięćdziesiątych XX w. w brazylijskim mieście Porto Alegre. Projekt zyskał wielką popularność w Brazylii. Do roku 2008 wprowadziło go ok. 200 tamtejszych miast, w których łącznie mieszka ponad 44 mln mieszkańców Brazylii. Budżet partycypacyjny w Polsce to zjawisko stosunkowo nowe. Pierwsze budżety w Polsce wprowadzano w 2011 r. w Sopocie, ale dopiero 2014 r. okazał się przełomowy. W tym roku w kolejnych kilkudziesięciu miejscach w kraju wprowadzane są budżety obywatelskie. Budżet partycypacyjny w Krakowie obejmujący całe miasto odbywa się w tym roku po raz pierwszy. Wcześniej przeprowadzone były projekty pilotażowe w kilku dzielnicach. W Krakowie w 2014 r. odbędzie się głosowanie dotyczące projektów dzielnicowych jak i ogólnomiejski.